Asten kijkt opnieuw hoopvol naar Den Haag

vrijdag 4 juni 2021 - 09:16|Maarten Driessen
Wethouder Janine Spoor.

ASTEN – Het kabinet moet al volgend jaar meer geld vrijmaken voor de jeugdzorg, zo oordeelt de gelijknamige arbitragecommissie. Reden zijn de structurele tekorten bij het gros van de gemeenten sinds de decentralisatie in 2015. Volgens wethouder Janine Spoor kan ook Asten de extra steun ‘bitterhard’ gebruiken. “We zijn nu continu aan het schrapen.”

Het oordeel van de arbitragecommissie is de voorlopige slotsom van een stevig geschil tussen het Rijk en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Laatstgenoemde wil structureel meer geld voor de jeugdzorg, die eerste wil daar vooralsnog niet aan. Daarom werd een speciale arbitragecommissie in het leven geroepen om uitkomst te bieden.

Sinds 2015 is niet het Rijk, maar zijn gemeenten verantwoordelijk voor de jeugdzorg, onderdeel van een bredere decentralisatie. Maar met de overheveling ging direct ook een stevige bezuiniging gepaard. Dat was door het Rijk wat te rooskleurig ingeschat, zo bewijzen de tekorten waarmee het gros van de gemeenten sindsdien kampt. Ook in Asten drukt het sociaal domein al jaren stevig op de begroting, wat meermaals tot een bezuinigingsronde leidde.

'We hebben de extra middelen bitterhard nodig, er moet structureel geld bij'

Maar niet alleen in Asten zijn de problemen groot. De arbitragecommissie stelde vorige week dat het Rijk jarenlang heeft verzuimd gemeenten voldoende budget te geven voor de uitvoering van de Jeugdwet. Gemeenten dreigen zo in een financieel moeras weg te zinken. Volgens de commissie moet er daarom volgend jaar 1,9 miljard bij, voor de periode daarna tot en met 2028 moet een ontwikkelagenda worden opgesteld. Maar niet alleen het Rijk krijgt ervan langs. Volgens de commissie zijn ook gemeenten verantwoordelijk voor de ontstane tekorten, vanwege verkeerde inschattingen en een te gretige en te haastige houding. Rijk en gemeenten moeten er dus samen uitkomen hoe de jeugdzorg weer vlot te trekken.

Preventie
Het kabinet heeft nog geen besluit genomen over het oordeel, al gaf staatssecretaris Paul Blokhuis van Volksgezondheid en Welzijn vorige week wel aan dit niet als een dictaat te zien. Dat lijkt voor gemeenten nog niet veel goeds te beloven, maar ook in Asten wachten ze geduldig af. "We hebben de extra middelen bitterhard nodig, er moet structureel geld bij. Maar ik verwacht dat ze het doorzetten naar de nieuwe regering”, zegt wethouder Janine Spoor (Jeugdzorg). Zo besteedde Asten vorig jaar 1,5 miljoen méér aan jeugdzorg dan dat het daarvoor vanuit het Rijk ontving.

Mocht het kabinet het oordeel van de commissie overnemen, dan gaat de Astense werkwijze volgens Spoor niet direct op de schop. De gemeente blijft inzetten op ondersteuning enkel waar nodig, maar op het gebied van preventie valt volgens haar nog wat te winnen. "We willen preventie nog veel meer optuigen. Als je daar meer op inzet, kun je in sommige gevallen voorkomen dat het gedwongen kader wordt ingezet.” Dat gedwongen kader is bijvoorbeeld jeugdreclassering opgelegd door de (kinder)rechter. Een deel van de jeugdzorg waar de gemeente nauwelijks tot geen invloed op heeft, maar wél de rekening voor betaalt. "Er is helemaal niks mis met onze jeugd, zeker niet. Op dat gebied scoren we eigenlijk heel laag ten opzichte van het landelijk gemiddelde. Maar een paar cliënten tikt al meteen ontzettend aan. Daar zijn we als Asten veel geld aan kwijt.” Met extra rijksbudget kan dat aantal cliënten wellicht dus verder worden verminderd.

Verdeelsleutel
Daarnaast heeft Asten mogelijk nog meer voorspoed op komst. Al jaren gaat de gemeente gebukt onder een oneerlijke verdeelsleutel van rijksgelden, die het medicijngebruik koppelt aan het aantal ‘zieken'. Omdat het verstrekken van medicijnen in Asten bijzonder zuinig gebeurt, geeft de verdeelsleutel hier echter een vertekend beeld. Nu ligt er een voorstel om die sleutel - in Astens voordeel - aan te passen, al moeten gemeenten daar nog over stemmen. "Het is dus afwachten, maar het ziet er gunstig uit.”

Gerelateerde nieuwsberichten

Kermis Asten gaat definitief niet door ASTEN - Het hing al in de lucht, maar nu is het ook officieel: de kermis in Asten gaat dit jaar niet door. De kermisorganisatie hakte deze week de knoop... 11 juni 2021 - 11:41
10 procent brandweerlieden overweegt vertrek REGIO – De Nederlandse brandweer draait hoofdzakelijk op vrijwilligers, maar Europese wetgeving dicteert dat zij mogelijk verplicht moeten worden betaald. Het legt een potentiële bom onder de structuur van de... 11 juni 2021 - 10:23
Fietsdriedaagse Asten nog vol mitsen en maren ASTEN – Gaat de Fietsdriedaagse Asten dit jaar door? Wel als het aan de organisatie ligt. Maar de coronapandemie maakt het waarschijnlijk tot het allerlaatste moment spannend. Deelnemers hoeven zich... 11 juni 2021 - 10:20
Gevaarlijke situaties nopen NWC tot cameratoezicht ASTEN – Kinderen die sportpark ’t Root in Asten buiten de openingstijden betreden, zorgen soms voor gevaarlijke situaties. Daarom breidt voetbalvereniging NWC het cameratoezicht op het terrein verder uit. “We... 11 juni 2021 - 10:18
Blink ziet in Asten veel calamiteiten: ‘Gewoon pech' ASTEN – Blink moest in 2020 opvallend vaak uitrukken voor een calamiteit in de gemeente Asten, zo blijkt uit het jaarverslag van de afvalverwerker. 16 keer maar liefst, terwijl dat... 11 juni 2021 - 10:16
In beeld: burgemeester officieel geïnstalleerd ASTEN - Ze moest er even op wachten, maar donderdag was het eindelijk zover. Hoewel ze al even aan het werk was, is Anke van Extel-van Katwijk nu ook officieel... 11 juni 2021 - 08:45