De drie docenten op een rij. Vlnr. Frans Verberne, Roel Henderikx en Thomas Koolen. (Foto: Marius van Deursen)

Steeds minder mannen in het basisonderwijs

vrijdag 1 november 2019 - 12:04|Jordy van de Brug

REGIO – Steeds meer komt het basisonderwijs onder druk te staan. Niet alleen is de werkdruk op enkele scholen hoog, ook zijn er steeds minder studenten die aan de Pedagogische academie voor het basisonderwijs (Pabo) beginnen. Vooral het percentage mannen is laag. Bij Kindcentrum Het Talent in Asten is er een welkome uitzondering.

Thomas Koolen, Roel Henderikx en Frans Verberne. Drie jonge en ambitieuze mannen die docent zijn op een basisschool. En dat zie je niet vaak meer. Dat heeft met veel factoren te maken. “Er zijn de afgelopen jaren veel mannelijke docenten afgehaakt op de Pabo. Dat had onder andere te maken met de verplichte ‘kleuterstage’ in het eerste studiejaar. Een stage die menig jonge jongen niet zag zitten”, zegt Koolen. Deze kleuterstage in het eerste leerjaar is inmiddels verleden tijd. In ieder geval op Hogeschool de Kempel, de Pabo waar de mannen zelf hebben gezeten.  De komende jaren is er een structureel lerarentekort, en dat zijn niet alleen mannen. Dit jaar is er al een tekort aan 1700 leerkrachten basisonderwijs. Dat tekort loopt op tot bijna 5000 fulltime leraren in 2024, blijkt uit de Arbeidsmarktanalyse primair onderwijs. Verberne: “Dat zijn schrikbarende cijfers. Al was het in mijn tijd op de Pabo niet anders. Ik startte met 18 mannen en we bleven maar met 5 over.” 

''Het aanzien van een docent is aanzienlijk gedaald in de afgelopen jaren'

Werkdruk
Naast de salarisproblematieken, is de werkdruk hoog voor sommige basisschooldocenten. Reden voor de leraren om op woensdag 6 november opnieuw in staking te gaan. Dit keer niet op het Malieveld in Den Haag, maar op verschillende plekken in het land om het Tweede Kameroverleg over de onderwijsbegroting te volgen. De heren begrijpen de acties, maar gaan niet alle drie in staking. Koolen: “Het is dubbel. Aan de ene kant denk ik, met een staking kom je weer negatief in het nieuws. Het geeft sommigen de aanleiding om de discussie, ‘jullie hebben toch al 20 weken vakantie’, weer aan te zwengelen, terwijl het daar helemaal niet om gaat. Aan de andere kant sta ik wel achter het feit dat er meer geld nodig is voor de leraren. Om te beginnen het gelijktrekken van de salarissen met het voortgezet onderwijs.” “Ik zie het staken wel als een hefboom om bewustzijn te creëren. Het heeft voor mij toch een effect” vult Verberne aan. Basisschool ’t Lover en St. Lambertus uit Asten doen wel mee aan de staking. De scholen gaan, in tegenstelling tot 1935 andere scholen in Nederland, niet dicht, maar geven woensdag les van 12.30 uur tot 16.30 uur in plaats van 08.30 uur tot 12.30 uur. Een symbolische actie. “Wij hebben daar ook aan gedacht, maar niet iedereen in het team stond erachter om verschillende redenen”, zeggen de drie docenten. 

'Wij zijn een uitzondering'

Aanwas
Kindcentrum Het Talent mag dan een uitzondering zijn qua mannelijke docenten. Ook hier zal er binnen nu en vijf jaar een structureel lerarentekort zijn als er niets gebeurt. “We mogen nog niet klagen, maar dan spreek ik alleen namens onze school. Hier kunnen wij nog veel opvangen en dat heeft niet elke basisschool. Daarom kan ik begrijpen dat de werkdruk hoog is. Al blijft ‘werkdruk’ een relatief begrip. Iedereen ervaart dat weer anders. De negativiteit omtrent de druk helpt in ieder geval niet om meer aanwas te krijgen vanuit de Pabo of waar dan ook.”, zegt Henderikx. Terwijl het beroep basisschooldocent volgens de drie een prachtig vak is. “Iedere dag krijg je zoveel terug van de kinderen. Je lacht met ze, je leert ze dingen, je ziet ze een ontwikkeling doormaken. Dat is prachtig”, zegt Verberne. “Wij zijn dit vak niet gaan doen om het geld. Maar voornamelijk om de passie die wij hebben om de jeugd iets te leren. En daar krijgen wij hier ook de vrijheid voor”, vult Henderikx aan. Die passie delen de drie niet alleen, maar aan de cijfers te zien, kiezen de toekomstige studenten dus  niet meer voor de lerarenopleiding. Dat heeft volgens Koolen ook met aanzien te maken. “Het aanzien van een docent is aanzienlijk gedaald in de afgelopen jaren. En die trend zet zich nog altijd door. Je zal iemand niet meer snel horen zeggen dat hij of zij de Pabo wil doen. Helemaal niet als jonge jongen. Er hangt helaas een zweem van negativiteit omheen. Dat kan en moet verdwijnen.”

Verandering
Hoe het lerarentekort op te lossen, zijn de drie nog niet over uit. Geld is belangrijk, maar ook de Pabo zal iets moeten veranderen. “Ik heb tijdens mijn studie lessen gehad dat ik echt dacht: ‘waar zit de verborgen camera?’, zegt Henderikx. “Al is de Pabo nu wel een inhaalslag aan het maken, zo hebben wij bijvoorbeeld al eens met een open dag samen met Hogeschool De Kempel een ‘mannenbar’ georganiseerd. Zij onderkennen het probleem natuurlijk ook en zijn écht proactief op dit gebied. Maar het is en blijft een moeilijk maatschappelijk vraagstuk ”, sluit Koolen af. 

Gerelateerde nieuwsberichten

Groot aantal inwoners staat achter de boeren ASTEN – De boeren laten zich de laatste weken flink gelden. Massaal trokken zij naar het Malieveld in Den Haag om te protesteren. Ook in Den Bosch kreeg de politiek... 8 november 2019 - 15:14
Financiële wind wordt in Asten allesbepalend ASTEN – Hoewel de begroting van de gemeente Asten de komende jaren niet sluitend is, ontspringt toch een aantal partijen de dans. Een deel van de voorgestelde bezuinigingsmaatregelen blijft voorlopig... 8 november 2019 - 09:26
Toekomstvisie Museum Klok & Peel onder de loep ASTEN – De gemeente Asten bezuinigt komend jaar nog niet direct op Museum Klok & Peel. Eerst brengt een speciale onderzoekscommissie de ambities en bijbehorende kosten in kaart. Op basis... 8 november 2019 - 09:04
Klok & Peel ontvangt hoog bezoek ASTEN - De ambassadeur van de Verenigde Staten in Den Haag, Pete Hoekstra heeft vandaag een bezoek gebracht aan Museum Klok & Peel. Hoekstra, bracht met zijn echtgenote Diane een... 6 november 2019 - 15:34
Nieuwe ronde De Peel onder vuur Deel één van De Peel onder vuur is uitverkocht! Intussen zijn er zo’n duizend exemplaren in de omloop. Omdat de vraag groter blijkt te zijn, overwegen we een tweede druk... 5 november 2019 - 12:43
Astense veroordeeld voor verzonnen verkrachting ASTEN - Om overspel te verhullen beweerde een 47-jarige vrouw uit Asten eind 2017 dat ze was verkracht. De rechtbank Oost-Brabant veroordeelde haar daarom maandag voor het doen van een... 5 november 2019 - 11:39