Klok & Peel richt zich ook nadrukkelijk op duurzaamheid.

Jubileumjaar Museum Klok & Peel van start

vrijdag 17 mei 2019 - 11:20|

ASTEN - Museum Klok & Peel bestaat vijftig jaar. Wat in 1969 op de zolder van het gemeentehuis in Asten als een uit de hand gelopen verzameling luidklokken is ontstaan, is in een halve eeuw uitgegroeid tot een professioneel museum. Jaarlijks weten zo’n 45.000 tot 50.000 belangstellenden de weg naar het Astense museum te vinden. Klok & Peel staat het hele jaar in het teken van het gouden jubileum. Zaterdag wordt het jubileumjaar intern afgetrapt en krijgen de vrijwilligers en medewerkers een cultureel programma aangeboden.

Klok & Peel is ontstaan uit Natuurhistorisch Museum De Peel en het Nationaal Beiaardmuseum. Aanvankelijk twee afzonderlijke musea die in de afgelopen tien jaar tot één herkenbaar en eenduidig museum zijn gesmeed. Hoogtepunt van die ‘verbroedering’ was de heropening van het vernieuwde museumpand door toenmalig koningin Beatrix in 2012.

Dat Asten een museum heeft, is te danken aan twee iconen: André Lehr en Jan Vriends. André Lehr (1929 Utrecht - 2007 Asten) trad in 1949 in dienst van de Astense klokkengieterij Eijsbouts. De interesse voor de luidklok werd al snel een passie. Hij begon met het verzamelen van klokjes uit het verre verleden. Niet alleen uit Nederland, maar van over de hele wereld. Ook afgedankte klokken, oude mechanismen, klepels en andere onderdelen werden van de smeltoven gered en zorgvuldig verzameld. Zo ontstond een rijke collectie die de basis vormde voor de oprichting van Asten Beiaard Centrum in 1969. Vanaf de opening op de zolder van het gemeentehuis zat het nieuwe museum al in de lift: een steeds groter wordende collectie trok steeds grotere bezoekersaantallen. Na enkele jaren moest naar een ruimere huisvesting worden omgezien. Dat werd het huidige pand aan de Ostaderstraat. Het inmiddels tot Nationaal Beiaardmuseum omgedoopte museum werd in 1975 door prins Bernhard heropend. 

De klokkencollectie werd er onder één dak gebracht met het Natuurstudiecentrum en Museum Jan Vriends, dat er sinds medio 1973 was gevestigd. Jan Vriends (1901 Etten-Leur - 1992 Bakel) was bioloog, biologieleraar en de oprichter van het museum. In 1924 verhuisde hij naar Helmond en werd bevriend met de Deurnese dokter en kunstschilder Hendrik Wiegersma. In 1947 werd Vriends biologieleraar aan het Carolus Borromeus College in Helmond, later in Eindhoven, Helmond en Tilburg. Jan Vriends was in die jaren regelmatig op radio en tv om Nederland de liefde voor de natuur bij te brengen.

Tekst gaat verder onder de afbeelding


Prins Bernhard en André Lehr tijdens de benoeming tot Nationaal Beiaardmuseum.

Dagje uit
Een bezoek aan Klok & Peel biedt tegenwoordig een compleet dagje uit voor jong en oud. Voor families met jonge kinderen zijn er vaak leerzame doe-activiteiten en cultuurliefhebbers genieten er van de uitgebreide collectie klokken en carillons. Natuurliefhebbers kunnen hun hart ophalen aan de voor iedereen bekende vossenburcht, de aanwezige fossielen en een indrukwekkend mammoetskelet. Het museum toont de rijke flora en fauna van dit hoogveengebied. De Pompoendagen vormen een jaarlijks hoogtepunt als een van de grote publiekstrekkers. 

Klok & Peel is in de afgelopen vijf jaar via de ANWB-verkiezing vier keer verkozen tot het ‘Leukste uitje van Brabant’. In 2014 won het de Bankgiroloterij Museumprijs met daaraan gekoppeld een geldbedrag van 100.000 euro. Dat geld is ingezet als basisfinanciering voor de vernieuwde expositie De Peel aan Zee.

Klok & Peel is tegenwoordig als ‘toerismepoort’ ook een ideale pleisterplaats voor wandelaars en fietsers, met oplaadpunten voor elektrische fietsen en elektrische auto’s. Zowel binnen als buiten vinden toeristen eigentijdse informatievoorzieningen met een gastvrij museumcafé en terras.

Betrokken personen
Het museum aan de Ostaderweg heeft de afgelopen tien jaar een stevige gedaanteverandering ondergaan. Zowel wat het gebouw betreft als museaal inhoudelijk. Wil van Roosmalen en huidig voorzitter Harry van der Loo stonden aan de basis van deze vernieuwingen. Daarbij deden ze een beroep op deskundigen zoals museumexpert Jan van Laarhoven, oud-gedeputeerde Joep Baartmans en cultuurhistoricus Gerard Rooijakkers.

Klok & Peel is nu een professioneel museum met veel dynamiek. Om het museum attractief en levendig te houden is een uitgekiend plan ontwikkeld. Het museumbestuur voert de directie over het museum en wordt daarbij bijgestaan door vijf parttime professionele krachten. In het museum zijn maar liefst 170 vrijwilligers uit de hele regio actief. Ook is er een jarenlange samenwerking met Senzer, voorheen Atlant Groep en Helso. ‘Een onmisbare partner’, zoals voorzitter Van der Loo het noemt. Het museum biedt werkplekken voor 20 tot 25 mensen uit de regio met een afstand tot de arbeidsmarkt. Senzer vult deze werkplekken in en begeleidt de medewerkers. Daarmee komt het totale team dat zich inzet voor het museum op 200 personen. 

Bij de tijd
Desondanks blijft het hard werken om de bezoekersaantallen op peil te houden. Creativiteit en nieuwe ideeën zijn daarbij onontbeerlijk. Zo zijn de vaste klok- en natuurcollecties onlangs onder de noemers ‘De Peel aan Zee’ en ‘Klank van de Lage Landen’ bij de tijd gebracht. 

Het museum heeft daarnaast de ambitie om twee keer per jaar een wisseltentoonstelling in te richten. Het komende anderhalf jaar staat in het teken van 75 jaar vrijheid. Momenteel zijn er in het Astense museum in dat kader drie tentoonstellingen over de Tweede Wereldoorlog te zien. De eerste ‘Klokkenroof’ is al een tijdje te bekijken en gaat over de geroofde kerkklokken die werden omgesmolten voor de Duitse oorlogsindustrie. De tweede tentoonstelling ‘Meisjes van Toen’ toont tekeningen die vlak na de Tweede Wereldoorlog zijn gemaakt door leerlingen van het St. Catharinalyceum in Eindhoven. Helemaal nieuw is: Death Valley De Peel. Deze expositie gaat over de zware gevechten die in deze regio hebben plaatsgevonden. Naast de museale inhoud zijn jaarlijkse Pompoendagen, het festival Alle Klokken Luiden en diverse educatieve activiteiten van grote betekenis voor de continuïteit van het museum.

Duurzaamheid
Tegelijkertijd met alle vernieuwingen houdt het museum ook altijd oog voor duurzaamheid. Klok & Peel wil het groenste museum van Nederland zijn. Energie haalt het al uit twee zonnecentrales en een goed functionerend warmte- en koudeopslagsysteem. Nu moet op middellange termijn het ambitieus plan gerealiseerd gaan worden om het gebouw geheel gasloos te maken met als uitgangspunt ‘0 op de meter’. Een gedeelte van het gebouw is dat al, maar nu moet ook het hoofdgebouw gasloos en voorzien van ledverlichting worden.

Gesloten
Vanwege de feestdag voor vrijwilligers en medewerkers is het museum zaterdag 18 mei de gehele dag gesloten voor bezoekers.  

Gerelateerde nieuwsberichten

In beeld: Astense dorpszeskamp ASTEN - Jong en oud waagden zich afgelopen weekend aan de dorpszeskamp in Asten. Op het evenemententerrein aan de Lienderweg was er volop ruimte voor sport en spel. Onze fotograaf... 24 juni 2019 - 10:14
De Peel onder vuur wordt boekenreeks REGIO – Een jaar lang besteden we wekelijks aandacht aan lokale gebeurtenissen en herinneringen uit de Tweede Wereldoorlog. In de reeks De Peel onder vuur gaan we dieper in op... 21 juni 2019 - 11:28
Asten in teken van 33e zeskamp ASTEN – Het evenemententerrein aan de Lienderweg in Asten wordt gereedgemaakt voor de jaarlijkse dorpszeskamp, die van vrijdag tot en met zondag plaatsvindt. De sportieve strijd, georganiseerd door de buurtverenigingen... 21 juni 2019 - 11:17
Igor en Bert spelen Alice in Wonderland ASTEN – Podium W brengt dit weekend Alice in Wonderland ten tonele, een musical uitgevoerd door mensen met een beperking. Het Speelhuis in Helmond wordt zo het decor van een... 21 juni 2019 - 11:07
Nieuwe basisschool Asten mogelijk op lange baan ASTEN – De gemeente Asten stemt voorlopig niet in met een nieuwe basisschool in de wijk Loverbosch. Schoolbestuur Platoo diende daarvoor een aanvraag in, maar die voldoet volgens de gemeente... 21 juni 2019 - 11:05
Bezuinigingskaarten blijven tegen de borst ASTEN – Dát Asten moet bezuinigen staat vast, maar waarop blijft nog even in het ongewisse. De lokale politiek moest de volle publieke tribune vorige week grotendeels teleurstellen. Pas tijdens... 21 juni 2019 - 11:01