In 2015 kregen de wieken van De Oostenwind een opknapbeurt. (Archieffoto: Hein van Bakel)

Schimmig spel rond molen Asten

vrijdag 7 december 2018 - 09:30|Maarten Driessen

ANALYSE - Onbeantwoorde vragen, geheime onderzoeken en tegenstrijdige beweringen. De mogelijke komst van een nieuwe bedrijfshal in Asten – met gevolgen voor molen De Oostenwind – voltrekt zich volledig achter de politieke schermen. Het gemeentebestuur kiest ervoor om éérst een besluit te nemen, en pas daarna inzicht te geven in het hoe en waarom. Maar dat molenaar Geert van Stekelenburg aan het kortste eind gaat trekken, zoveel lijkt inmiddels wel duidelijk.

Het college van B en W is bevoegd om een eindoordeel te vellen over de beoogde bedrijfshal aan het Moleneind. Op die plek wil een Astense vastgoedondernemer ruimte verhuren aan technische groothandel SHI B.V., die momenteel al aan het Moleneind is gevestigd. Voor SHI betreft het dus een bedrijfsuitbreiding.
Maar de komst van de twaalf meter hoge hal staat op gespannen voet met de belangen van molen De Oostenwind, die ruim tweehonderd meter verderop staat opgesteld. Voor het voortbestaan van de ruim vijfhonderd jaar oude molen is een gunstige molenbiotoop namelijk essentieel. Dat houdt in dat in de omgeving niet te veel obstakels staan die de windaanvoer beïnvloeden, zodat de molen kan blijven draaien. Want lukt dat niet, dan slaat de gevreesde houtworm toe. Eerder gingen om die reden al enkele Nederlandse molens tegen de vlakte.

Nu blijkt dat een onafhankelijk deskundige nooit is aangesteld

Molenaar Geert van Stekelenburg zag die biotoop zeker in de laatste tien jaar flink verslechteren. Voornamelijk door de komst van hoge bomen en – bedrijfshallen. Daarom verzet hij zich tegen de vergunning die het college voornemens is te verlenen. De bouw zou in strijd zijn met het geldende bestemmingsplan, het college daarentegen schermt met het belang van werkgelegenheid. Want hoewel de nieuwe hal op zichzelf niet zoveel extra werkgelegenheid brengt, dreigt SHI Asten helemaal te verlaten als het zijn uitbreiding niet krijgt. Het bedrijf is namelijk een grote werkgever. Eerder werd onder meer in de Astense politiek gerept over zo’n tweehonderd tot driehonderd banen. Navraag bij de Kamer van Koophandel leert echter dat het in totaal 125 fulltimebanen betreft. 

Tekst gaat verder onder de foto

Molenaar Geert van Stekelenburg bij molen De Oostenwind. (Archieffoto: Hein van Bakel)

Geheim 
Het college neemt waarschijnlijk nog deze week een besluit over de vergunningaanvraag. En tot die tijd wordt in alle talen gezwegen. Zowel de molenaar als de vastgoedondernemer heeft intussen een rapport ingediend dat de eigen standpunten moet onderbouwen. Van Stekelenburg schakelde vereniging De Hollandse Molen in, de vergunningaanvrager koos voor bureau Peutz. Maar beide rapporten worden door de gemeente niet met de pers gedeeld, want ‘procedure’. De stukken blijven tot ná het collegebesluit geheim.
Eerder gaf de gemeente in deze krant nog aan dat een onafhankelijk deskundige beide rapporten zou bestuderen, en op basis daarvan het college zou adviseren. Echter, nu blijkt dat zo’n deskundige nooit is aangesteld. De reden: “Nu we beide rapporten hebben binnengekregen menen we zelf voldoende kennis te hebben om een afgewogen besluit te kunnen nemen. Het rapport van Peutz is zodanig van kwaliteit dat een toetsing van beide rapporten door een externe partij geen toegevoegde waarde heeft”, aldus een gemeentewoordvoerder. Als het aan het college ligt, dan komt die bedrijfshal er gewoon. 

Zowel de molenaar als de vergunningaanvrager lijkt de dupe van een krakkemikkig bestemmingsplan

Maar daarmee worden wel uitgangspunten van het bestemmingsplan met voeten getreden. Daarin staat namelijk dat in het belang van de molenbiotoop een zogenaamde ‘vrijwaringszone’ is ingericht, een gebied waarbinnen bouwbeperkingen gelden. Uitgangspunt is dat nieuwbouw de optimale windvang voor de molen met hoogstens vijf procent beperkt. Een vrij vage regel, vindt ook de molenaar, maar in het bestemmingsplan is een formule opgenomen waarmee de maximale bouwhoogte kan worden berekend. Een formule nota bene opgesteld door vereniging De Hollandse Molen, wiens rapport door het college nu eenvoudig terzijde wordt geschoven. Hanteer je deze formule, dan mag de nieuwe hal maximaal 8,50 meter hoog worden. Dat is 3,50 meter lager dan de nu beoogde twaalf meter. Daarbij staat in het bestemmingsplan ook opgetekend dat bij botsende belangen – zoals hier duidelijk het geval is – bepaalde zaken waaronder de molenbiotoop prioriteit dienen te krijgen.

Bureau Peutz onderschrijft overigens dat de nieuwe hal volgens de formule te hoog wordt, maar komt met een aanvulling waaruit moet blijken dat, ondanks de stevige overschrijding van de maximale hoogte, toch (ruimschoots) onder die 5 procentnorm omtrent windvang wordt gebleven. Iets dat vervolgens weer wordt tegengesproken door Van Stekelenburg, De Hollandse Molen en de Peellandse Molenstichting, die allen bezwaar indienden. Al met al een complex dossier, maar de gemeente heeft dus iemand in huis die voldoende onderlegd en objectief is om hierover een oordeel te vellen. Wie dat dan zou moeten zijn, dat blijft een raadsel. 

Krakkemikkig bestemmingsplan 
Zowel de molenaar als de vergunningaanvrager lijkt de dupe van een krakkemikkig bestemmingsplan, dat meer vragen oproept dan dat het beantwoordt. Mogelijk daarom ook de geheimzinnigheid rondom dit proces, waarbinnen niet alles evengoed te verantwoorden valt. Zo is een ‘maas in de wet’ ingebouwd, die stelt dat het college vrij is om te beslissen, zolang de molenaar van tevoren maar om advies is gevraagd. Alle vraagstukken uit datzelfde plan over de windvang, formules en prioriteringen worden daarmee in één klap overbodig. Een herziening van het bestemmingsplan kan dergelijke discussies in de toekomst mogelijk voorkomen. Tot die tijd is het de vraag wie hieronder moet lijden. Het bedrijfsleven, of molen De Oostenwind?

Gerelateerde nieuwsberichten

Enquête over huisvesting arbeidsmigranten ASTEN - De gemeente Asten werkt momenteel aan nieuw beleid omtrent de huisvesting van arbeidsmigranten. Daarvoor wordt ook nadrukkelijk om inbreng vanuit inwoners gevraagd. Zo heeft de gemeente een enquête... 18 januari 2019 - 15:13
De Plekkers breken record ASTEN - Afgelopen weekend begonnen voor CV De Plekkers de activiteiten van het nieuwe carnavalsseizoen. Op zaterdagavond werd er afgetrapt met de eerste van twee Kolderieke Avonden. Zondag was er... 18 januari 2019 - 14:07
Gedenkwaardige herinnering aan Astens verzetsheld ASTEN/SOMEREN – Na zijn overlijden ontving verzetsstrijder Frits de Bruijn meerdere onderscheidingen, waaronder ook het Nederlands verzetsherdenkingskruis. De Astenaar was betrokken bij een poging treinrails te saboteren, maar werd door... 18 januari 2019 - 11:26
De Peel onder vuur: aflevering 2 De Tweede Wereldoorlog woedde in de periode 1940-1944 ook in de Peel. Nu, 75 jaar later, staan we stil bij onze bevrijding. Een jaar lang blikken we in deze rubriek... 16 januari 2019 - 12:31
‘Het loopt lekker in Asten’ ASTEN – De nieuwjaarsreceptie van de gemeente Asten werd vorige week woensdag drukbezocht. En hoewel enkele risico’s en tegenslagen, was de toespraak van burgemeester Vos vooral ook positief. Burger en... 16 januari 2019 - 12:04
Komische première Onderling Kunstgenot HEUSDEN - Grappige situaties met verschillende persoonsverwisselingen, snelheid in dialogen en mooi fysiek toneelspel waarbij spelers een lach op je gezicht laten verschijnen. Dat is de klucht ‘Wie van de... 16 januari 2019 - 11:55